Sağlık Anksiyetesi (Hastalık Hastalığı / Hipokondriyazis) Nedir?
Kapsamlı Tanım
Halk arasında 'hastalık hastalığı' olarak bilinen bu durum, zihnin bedeni sürekli bir mikroskop altında incelemesidir. Normal bir baş ağrısı beyin tümörüne, ufak bir kas seğirmesi ise ALS hastalığına yorulur. Kişi doktor doktor gezer, yapılan tahlillerin temiz çıkması onu sadece birkaç saatliğine rahatlatır ve ardından 'Ya doktorlar gözden kaçırdıysa?' şüphesiyle döngü yeniden başlar. İnternette saatlerce semptom aramak (Siberkondri) korkuyu iyice tetikler.
Bu Durumu Yaşadığınızı Mı Düşünüyorsunuz?
Zihninizden geçen olumsuz düşünceleri, tükenmişlik hissini veya ilişkinizdeki stres düzeyini bilimsel klinik ölçeklerle test edin.
Ücretsiz Psikolojik Testleri Çöz →Belirtileri Nelerdir?
- Bedenin belirli bölgelerini (nabız, lenf bezleri, benler) gün içinde defalarca kontrol etmek
- Arama motorlarında saatlerce hastalık belirtileri okuyup felaket senaryoları kurmak
- Doktorların 'sağlıklısın' güvencesine rağmen tahlil sonuçlarına inanmamak
- Kötü bir haber alma korkusuyla hastaneye gitmekten tamamen kaçınmak
Hastalık Hastalığı Nedir?
Halk arasında "hastalık hastalığı" olarak bilinen sağlık anksiyetesi (hipokondriyazis), kişinin bedeninde normal veya önemsiz bir belirtiyi fark ettiğinde bunu ciddi, genellikle ölümcül bir hastalığın işareti olarak yorumlaması ve bu endişeyi bırakamamasıdır.
Sağlık Anksiyetesi Nasıl Ortaya Çıkar?
Kişi küçük bir baş dönmesini beyin tümörü, sık çarpıntıyı kalp krizi belirtisi olarak okuyabilir. İnternetten sürekli semptom aratma ("cybercondria"), doktor doktor dolaşarak tekrar tekrar tetkik isteme veya tam tersine doktora gitmekten tamamen kaçınma bu durumun yaygın görünümleridir.
Belirtiler
- Bedensel duyumları sürekli "taramak" ve yorumlamak
- Tetkik sonuçları normal çıksa da rahatlamanın kısa sürmesi
- İnternetten sürekli hastalık semptomu araştırma
- Günlük hayatın büyük kısmının sağlık kaygısıyla geçmesi
Sağlık anksiyetesi, bedensel bir hastalıktan değil zihnin tehlikeye karşı aşırı tetikte olmasından kaynaklanır. Bilişsel Davranışçı Terapi, bedensel duyumları felaketleştirmeden yorumlamayı öğretir ve tetkik/arama davranışlarını kademeli olarak azaltır.
Nasıl Başa Çıkılır?
Tedavideki en kritik eşik, internetten semptom arama davranışını (Siberkondri) tamamen kesmektir. Bilişsel Davranışçı Terapi, bedendeki normal fizyolojik sesleri felaketleştirmeden kabul etmeyi ve belirsizliğe karşı tahammül kapasitesini artırmayı hedefler.
Sıkça Sorulan Sorular
S: Hastalık hastası (Hipokondriyak) olduğumu nasıl anlarım?
C: Eğer vücudunuzdaki basit bir ağrı yüzünden gün boyu işinize odaklanamıyor, farklı doktorlardan onay almanıza rağmen içinizdeki şüpheyi susturamıyor ve internette semptom aradıkça paniğe kapılıyorsanız, sağlık anksiyetesinden söz edebiliriz.
S: Sağlık anksiyetesinde fiziksel ağrı gerçekten hissedilir mi?
C: Kesinlikle evet. Bu kişiler ağrıyı uydurmazlar veya yalan söylemezler. Zihin bir bölgeye aşırı odaklandığında ve stres hormonu (adrenalin) salgıladığında, o bölgedeki sinir uçları hassaslaşır ve kişi gerçekten o acıyı hisseder.
S: Sağlık anksiyetesi ile hipokondriyazis aynı şey mi?
C: Evet, günümüzde aynı durumu tanımlamak için her iki terim de kullanılmaktadır; güncel tanı sistemlerinde 'hastalık kaygısı bozukluğu' ismi de kullanılır.
Döngüyü Uzman Desteğiyle Kırın
Okuduğunuz bu durum hayat kalitenizi düşürüyor ve tek başınıza aşmakta zorlanıyorsanız, bir klinik psikologdan destek alabilirsiniz: