Psikoloji Sözlüğü

Doomscrolling (Felaket Kaydırması) Nedir?

Kişinin kendi psikolojisini bozduğunu, anksiyetesini ve hüznünü artırdığını bilmesine rağmen; sosyal medyada ve haber sitelerinde saatlerce kötü, yıkıcı haberleri kaydırmaya/okumaya devam etme saplantısıdır.

Kapsamlı Tanım

İngilizce 'Doom' (Felaket) ve 'Scrolling' (Ekran kaydırma) kelimelerinden türemiştir. Deprem, savaş, ekonomik kriz veya hastalık dönemlerinde tavan yapar. İnsan beyni evrimsel olarak tehlikelere karşı tetikte olmaya (Negativity Bias - Olumsuzluk Ön Yargısı) programlıdır. 'Eğer dünyadaki tüm kötü şeyleri bilirsem, onlara karşı önlem alıp güvende kalabilirim' yanılgısıyla kişi parmağını durduramaz. Ancak gecenin bir yarısı saatlerce kedi şiddeti, savaş videosu veya cinayet okuyan beyin önlem almak yerine dehşete kapılır, dünyayı tamamen karanlık bir yer olarak algılar.

📝

Bu Durumu Yaşadığınızı Mı Düşünüyorsunuz?

Zihninizden geçen olumsuz düşünceleri, tükenmişlik hissini veya ilişkinizdeki stres düzeyini bilimsel klinik ölçeklerle test edin.

Ücretsiz Psikolojik Testleri Çöz →

Belirtileri Nelerdir?

  • Zihnin ve bedenin tükenmesine rağmen telefonu elden bırakamama, o korkunç haber döngüsünde (Tavşan deliği) hapis kalma
  • Gündemi kaçırırsam güvende olamam (FOMO) korkusuyla sürekli Twitter, TikTok veya haber sitelerini tazeleme
  • Artan haber tüketimine paralel olarak yükselen çarpıntı, uyku sorunları, umutsuzluk ve İkincil Travma belirtileri
  • Güzel haberlerin veya mutlu paylaşımların kişiye 'ilgisiz ve önemsiz' gelmeye başlaması

Nasıl Başa Çıkılır?

Doomscrolling iradeyle durdurulmaz, beynin kancasına takıldığı için mekanik sınırlar gerektirir. Haberdar olmak ile ruh sağlığını çöpe atmak arasındaki sınırı çizin. Telefonunuza uygulama süre limitleri koymak (Örn: Günde sadece 15 dk haber okumak) ve yatağa telefonla girmemek zihni bu zehirden arındırır.

Sıkça Sorulan Sorular

S: Kötü haber okumayı neden bırakamıyoruz?

C: Çünkü algoritma sizin o habere daha çok baktığınızı (korktuğunuzu) anladığı an, ekrana sürekli benzer felaketler düşürür. Beyniniz her yeni felaket haberiyle dopamin salgılar (hayatta kalma mekanizması). Aslında acıya değil, bu morbid (karanlık) meraka bağımlı hale gelirsiniz.


Döngüyü Uzman Desteğiyle Kırın

Okuduğunuz bu durum hayat kalitenizi düşürüyor ve tek başınıza aşmakta zorlanıyorsanız, klinik psikolog kadromuzdan destek alabilirsiniz:


Bunları da Öğrenin

Anksiyete (Yaygın Kaygı Bozukluğu)

Kişinin ortada somut bir tehlike yokken hissettiği sürekli, aşırı ve kontrol edilemeyen endişe halidir.

Majör Depresif Bozukluk (Depresyon)

Kişinin en az iki hafta boyunca sürekli hissettiği derin çöküş, ilgi kaybı ve enerjisizlik durumudur.

WhatsApp Ara Testler