Psikoloji Sözlüğü

Duygusal Yoksunluk Şeması (Emotional Deprivation) Nedir?

Kişinin iç dünyasında, sevgi, şefkat, anlaşılma ve korunma gibi en temel duygusal ihtiyaçlarının diğer insanlar tarafından asla karşılanmayacağına dair taşıdığı kronik ve derin bir boşluk inancıdır.

Kapsamlı Tanım

Şema Terapinin ele aldığı görünmez ama en acı verici yaralardan biridir. Bu şemaya sahip kişiler kalplerinde 'dipsiz bir kuyu' ile gezerler. Çoğunlukla soğuk, depresif veya meşgul ebeveynlerle büyümüşlerdir. Yetişkin olduklarında bile hiç kimsenin onları gerçekten dinlemeyeceğine (Empati yoksunluğu), kimsenin onlara sarılıp teselli etmeyeceğine (Şefkat yoksunluğu) ve kimsenin onlara rehberlik etmeyeceğine (Korunma yoksunluğu) inanırlar. Bu yüzden, ilişkilerde dertlerini anlatmayı, bir şey istemeyi bırakır ve tamamen kendi içlerine kapanırlar.

📝

Bu Durumu Yaşadığınızı Mı Düşünüyorsunuz?

Zihninizden geçen olumsuz düşünceleri, tükenmişlik hissini veya ilişkinizdeki stres düzeyini bilimsel klinik ölçeklerle test edin.

Ücretsiz Psikolojik Testleri Çöz →

Belirtileri Nelerdir?

  • İlişkilerde partnerden beklentiyi tamamen sıfırlamak (Sessiz İstifa) ve 'Nasıl olsa anlamayacak' diyerek susmak
  • İçten içe çok yoğun bir şekilde sevilme, sarılma ve duyulma ihtiyacı hissetmesine rağmen bunu asla dışa (talep olarak) vuramama
  • Başkalarının dertlerini dinlerken harika bir empati kurmasına rağmen, kendi derdi olduğunda yapayalnız (terk edilmiş) hissetme
  • Zaman zaman bu derin boşluk hissini doldurmak için yoğun psikosomatik (bedensel) ağrılar veya yeme bozuklukları geliştirme

Nasıl Başa Çıkılır?

Duygusal yoksunluk şeması ancak 'Talep etmeyi' öğrenerek iyileşir. Susup karşı tarafın sihirli bir şekilde sizi anlamasını (zihin okumasını) beklemek bu şemayı besler. Çok zor gelse de, partnerinize 'Şu an sadece bana sarılmana ihtiyacım var' diyebilme cesaretini göstermek ve o kuyuyu dışarıdan gelen şefkatle doldurmaya izin vermek şarttır.

Sıkça Sorulan Sorular

S: Duygusal yoksunluk şeması olanlar neden narsistleri seçer?

C: Çünkü narsistler ilişkinin başında 'Love Bombing' (Aşk Bombardımanı) yaparak o yıllarca çekilen şefkat açlığını 1 ayda tıka basa doyurur gibi yaparlar. Kişi yıllardır aradığı o ilgili kişiyi bulduğuna inanır; ancak narsist maskeyi düşürüp asıl soğuk yüzünü gösterdiğinde, kişi o ilk haftalardaki sevgi kırıntısı için yıllarca eziyete katlanır.


Döngüyü Uzman Desteğiyle Kırın

Okuduğunuz bu durum hayat kalitenizi düşürüyor ve tek başınıza aşmakta zorlanıyorsanız, klinik psikolog kadromuzdan destek alabilirsiniz:


Bunları da Öğrenin

Anksiyete (Yaygın Kaygı Bozukluğu)

Kişinin ortada somut bir tehlike yokken hissettiği sürekli, aşırı ve kontrol edilemeyen endişe halidir.

Majör Depresif Bozukluk (Depresyon)

Kişinin en az iki hafta boyunca sürekli hissettiği derin çöküş, ilgi kaybı ve enerjisizlik durumudur.

WhatsApp Ara Testler